Câu hỏi

Chủ sử dụng đất cũ mua đất từ người khác bằng giấy viết tay và sau đó chuyển nhượng lại mảnh đất đó cho tôi mà không có hợp đồng chuyển nhượng hay giấy viết tay chuyển nhượng nào giữa 2 bên. Tôi đi làm sổ đỏ nhưng nay họ lại lấy giấy tờ viết tay trước đó ra kiện tôi. Tôi nên làm thế nào để đảm bảo quyền lợi của mình? 

Trả lời

Căn cứ Điều 502 Bộ Luật Dân sự 2015 quy định về hình thức, thủ tục thực hiện hợp đồng về quyền sử dụng đất như sau: 

1. Hợp đồng về quyền sử dụng đất phải được lập thành văn bản theo hình thức phù hợp với quy định của Bộ luật này, pháp luật về đất đai và quy định khác của pháp luật có liên quan.

2. Việc thực hiện hợp đồng về quyền sử dụng đất phải đúng trình tự, thủ tục theo quy định của pháp luật về đất đai và quy định khác của pháp luật có liên quan.

Theo thông tin bạn cung cấp, bạn nhận chuyển nhượng quyền sử dụng đất bằng hình thức giao dịch bằng miệng. Về nguyên tắc, hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất bằng miệng vi phạm điều kiện hình thức. Do đó, hợp đồng bị vô hiệu theo Điều 129 Bộ Luật Dân sự. Việc này dẫn tới hậu quả như sau: 

- Giao dịch dân sự vô hiệu không làm phát sinh, thay đổi, chấm dứt quyền, nghĩa vụ dân sự của các bên kể từ thời điểm giao dịch được xác lập.

- Khi giao dịch dân sự vô hiệu thì các bên khôi phục lại tình trạng ban đầu, hoàn trả cho nhau những gì đã nhận.

Trường hợp không thể hoàn trả được bằng hiện vật thì trị giá thành tiền để hoàn trả.

- Bên ngay tình trong việc thu hoa lợi, lợi tức không phải hoàn trả lại hoa lợi, lợi tức đó.

- Bên có lỗi gây thiệt hại thì phải bồi thường.

- Việc giải quyết hậu quả của giao dịch dân sự vô hiệu liên quan đến quyền nhân thân do Bộ luật này, luật khác có liên quan quy định.

Ngoài ra, theo thông tin cung cấp thì nay bên bán đất dùng giấy tờ viết tay (giấy tờ viết tay khi mua diện tích đất từ người khác trước đó) khởi kiện bạn. Bạn cần thu thập chứng cứ để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp tại Toà án như: Chứng từ chuyển khoản hoặc biên lai giao nhận tiền, việc sinh sống ổn định trên đất, các phiếu thu tiền thuế đất phi nông nghiệp, người làm chứng là hàng xóm…

Luật sư Phạm Thị Bích Hảo - Giám đốc Công ty Luật TNHH Đức An